De start van het groeiseizoen in 2025 wordt gekenmerkt door droogte, als gevolg van opvallende klimaatverschuivingen die ons land treffen. In contrast met voorgaande jaren waar we eerder met hevige neerslag kampten, start dit jaar de lente met een droge bovengrond. De eerste dagen van de lente beloven weinig verandering op vlak van neerslag, waardoor vooral jonge gewassen extra bewatering behoeven.
Maart 2025 werd gekenmerkt als een recorddroge maand, met slechts 5 millimeter neerslag gemiddeld over het land. In tegenstelling tot voorgaande jaren, waarbij januari als enige een natte maand noteerde, ervaren we sinds het begin van het jaar aanzienlijk minder neerslag dan het gemiddelde van 198 mm. Deze opvallende droogte in de aanloop naar het groeiseizoen werpt vragen op over de mogelijke impact op gewasgroei en watervoorziening.
Een belangrijke verandering tekent zich af na maanden van overmatige neerslag in voorgaande jaren. Waar 2023 recordnat was met 1151 mm en 2024 als derde natste jaar ooit werd genoteerd met 1055 mm, bevinden we ons nu in een drogere periode. Deze abrupte verschuiving van kletsnat naar kurkdroog vormt een uitdaging voor de agrarische sector en de algemene watervoorziening.
De droogteaanvang in 2025 veroorzaakt een geleidelijke daling van de grondwaterstanden, wat vooral merkbaar is in gebieden die sterk afhankelijk zijn van neerslag voor hun waterbronnen. Terwijl de bodem snel uitdroogt, daalt het grondwaterpeil met 10 tot 20 cm per week. De vertraagde reactie van het grondwatersysteem en het aanhoudende gebrek aan neerslag doen de vrees voor watertekorten groeien.
De droge omstandigheden bij aanvang van het groeiseizoen kunnen aanzienlijke gevolgen hebben voor de landbouwsector en de natuurlijke omgeving. Het achterblijvende regenwater op de zandgronden bedreigt niet alleen jonge gewassen maar kan ook leiden tot snellere uitdroging van de bodem, met potentiële oogstschade tot gevolg. De waterschappen anticiperen reeds op deze uitdaging door het waterpeil aan te passen en strategieën te implementeren om water vast te houden waar nodig.
De huidige droogte aan het begin van het seizoen wijst op significante klimaatschommelingen die mogelijk verdere uitdagingen zullen opleveren tijdens de lente en de zomer van 2025. Een verhoogde aandacht voor watervoorziening en -beheer is cruciaal om tekorten en schade te voorkomen. De dalende waterstanden in de Rijn en de Maas onderstrepen de urgentie om de impact van deze droogte op lange termijn te monitoren en te mitigere.